EUDR 2026 – nowe obowiązki przy odprawie celnej. Jakie dokumenty przygotować?

Towar może dotrzeć do portu zgodnie z harmonogramem, ale bez wymaganej dokumentacji EUDR jego odprawa celna może zostać wstrzymana. Od 30 grudnia 2026 r. zaczną być stosowane nowe obowiązki dotyczące określonych produktów związanych m.in. z drewnem, kauczukiem, kawą, kakao, soją, olejem palmowym i bydłem.

Dla importerów i eksporterów oznacza to konieczność wcześniejszego przygotowania dokumentów, numerów referencyjnych DDS oraz informacji potrzebnych do prawidłowego zastosowania kodów TARIC.

Jakie dokumenty należy przekazać agencji celnej i jak uniknąć opóźnień w odprawie? Wyjaśniamy najważniejsze kwestie.

Jakie dokumenty EUDR trzeba przygotować do odprawy celnej?

Zakres wymaganych dokumentów zależy od rodzaju produktu, procedury celnej oraz statusu przedsiębiorstwa.

Przed przygotowaniem zgłoszenia celnego agencja celna będzie potrzebować:

• dokładnego opisu towaru i jego kodu CN/TARIC,
• numeru referencyjnego oświadczenia o należytej staranności (DDS), jeżeli jest wymagane,
• identyfikatora uproszczonego oświadczenia, jeśli ma zastosowanie,
• informacji o statusie przedsiębiorstwa i jego roli w łańcuchu dostaw,
• informacji potwierdzających możliwość zastosowania wyłączenia, jeżeli przewidują je przepisy.

W określonych przypadkach niezbędne może być również przekazanie numerów referencyjnych otrzymanych od wcześniejszych uczestników łańcucha dostaw.

Kompletna dokumentacja przekazana przed rozpoczęciem odprawy pozwala ograniczyć ryzyko błędów w zgłoszeniu celnym i związanych z nimi opóźnień.

Co to jest EUDR i jakich produktów dotyczy?

EUDR (EU Deforestation Regulation) to rozporządzenie Unii Europejskiej 2023/1115 dotyczące produktów niepowodujących wylesiania.

Jego celem jest ograniczenie wprowadzania na rynek UE oraz eksportu określonych produktów, których wytwarzanie wiąże się z wylesianiem lub degradacją lasów.

Przepisy obejmują siedem podstawowych grup surowców:

• drewno,
• kauczuk,
• kawę,
• kakao,
• soję,
• olej palmowy,
• bydło.

Regulacje dotyczą również wybranych produktów pochodnych, takich jak meble, wyroby z drewna, czekolada, opony czy określone wyroby skórzane.

Nie każdy produkt zawierający wymienione surowce automatycznie podlega EUDR. Decydujące znaczenie ma klasyfikacja towaru oraz zakres produktów określony w załączniku I do rozporządzenia.

‍

Od kiedy obowiązują nowe wymagania EUDR?

Nowe wymagania EUDR będą stosowane w dwóch podstawowych terminach:

• 30 grudnia 2026 r. – dla dużych i średnich przedsiębiorstw oraz mikroprzedsiębiorstw i małych przedsiębiorstw objętych wcześniej unijnym rozporządzeniem dotyczącym drewna (EUTR).
• 30 czerwca 2027 r. – dla pozostałych mikroprzedsiębiorstw i małych przedsiębiorstw spełniających warunki przewidziane w przepisach.

Wielkość przedsiębiorstwa ustala się na podstawie kryteriów określonych w prawie unijnym, uwzględniających zatrudnienie, przychody netto oraz sumę bilansową. Znaczenie może mieć również data utworzenia przedsiębiorstwa.

Zalecamy wcześniejszą weryfikację terminu, od którego nowe obowiązki EUDR będą dotyczyć Państwa firmy, co pozwoli odpowiednio przygotować dokumentację i procedury celne.

Czym jest oświadczenie DDS i kiedy jest wymagane?

DDS (Due Diligence Statement) to oświadczenie o należytej staranności składane w systemie informacyjnym EUDR.

Oświadczenie jest elementem procesu potwierdzającego, że przeprowadzono wymaganą analizę dotyczącą pochodzenia produktów i ryzyka związanego z wylesianiem.

Proces należytej staranności obejmuje m.in. zebranie odpowiednich informacji, ocenę ryzyka oraz – gdy jest to wymagane – zastosowanie działań ograniczających ryzyko.

Po złożeniu oświadczenia system nadaje mu numer referencyjny, który w odpowiednich przypadkach należy wskazać w zgłoszeniu celnym.

Obowiązek złożenia DDS zależy od roli przedsiębiorstwa w łańcuchu dostaw. W określonych sytuacjach zastosowanie mogą mieć uproszczone oświadczenia lub przewidziane prawem wyłączenia.

Jakie kody TARIC stosuje się w zgłoszeniach celnych EUDR?

Komisja Europejska zaktualizowała wykaz kodów dokumentów i wyłączeń wykorzystywanych w zgłoszeniach celnych dotyczących EUDR.

Do najważniejszych należą:

• C716 – oświadczenie o należytej staranności (DDS).
• C717 – identyfikator uproszczonego oświadczenia dla uprawnionych mikroprzedsiębiorstw i małych przedsiębiorstw będących operatorami pierwotnymi.
• C718 – określone przypadki eksportu lub ponownego importu produktów wprowadzonych do obrotu w UE w okresie przejściowym.

Wprowadzono również nowe kody związane z wyłączeniami:

• Y133 – określone produkty używane, odpady i produkty odzyskane.
• Y187 – wybrane próbki oraz towary przeznaczone do badań, analiz lub testów.
• Y190 – określone materiały i pojemniki opakowaniowe.
• Y191 – określone produkty i materiały objęte szczególnymi wyłączeniami, w tym związane z wytwarzaniem produktów leczniczych.

Wykaz obejmuje także inne kody, m.in. Y129, Y132, Y141 i Y142.

Dobór właściwego kodu TARIC zależy od rodzaju towaru, procedury celnej i sytuacji przedsiębiorstwa.Poszczególne kody nie mogą być stosowane zamiennie.

Czy te same kody EUDR obowiązują przy imporcie i eksporcie?

Wymagane kody TARIC mogą różnić się w zależności od rodzaju procedury celnej oraz statusu przedsiębiorstwa.

Szczególne zasady dotyczą podmiotów działających na dalszych etapach łańcucha dostaw, określanych jako downstream operators.

W określonych przypadkach przy ponownym imporcie przewidziano:

• C720 – dla podmiotów downstream niebędących MŚP.
• C725 – dla podmiotów downstream będących MŚP.

Natomiast przy eksporcie stosowane są odpowiednio:

• Y196 – dla podmiotów downstream niebędących MŚP.
• Y188 – dla podmiotów downstream będących MŚP.

Zastosowanie konkretnego kodu wymaga spełnienia odpowiednich warunków.

Dlatego przed przygotowaniem zgłoszenia celnego należy ustalić status przedsiębiorstwa i jego rolę w łańcuchu dostaw.

Czy brak dokumentów EUDR może zatrzymać odprawę celną?

Brak dokumentów wymaganych przez EUDR może uniemożliwić zakończenie odprawy celnej.

Jeżeli dla danego towaru wymagane jest oświadczenie DDS lub uproszczone oświadczenie, przedsiębiorca musi dysponować odpowiednim numerem referencyjnym albo identyfikatorem.

W przypadku braku wymaganego dokumentu i jednoczesnego braku podstaw do zastosowania wyłączenia organy celne mogą odmówić zwolnienia towaru do odpowiedniej procedury.

Dla przedsiębiorców oznacza to ryzyko:

• opóźnienia odprawy celnej,
• konieczności uzupełnienia lub korekty dokumentacji,
• dodatkowych kosztów magazynowania,
• przestojów w łańcuchu dostaw.

Dlatego dokumentację EUDR warto przygotować przed przybyciem towaru do portu lub magazynu.

Czy EUDR dotyczy również firm spoza branży drzewnej i spożywczej?

Obowiązki EUDR mogą dotyczyć przedsiębiorstw z różnych sektorów gospodarki.

Przykładowo:

• importer mebli może sprowadzać produkty objęte wymaganiami dotyczącymi drewna,
• dystrybutor opon może uczestniczyć w obrocie wyrobami zawierającymi kauczuk,
• producent wyrobów skórzanych może korzystać z materiałów związanych z sektorem bydła,
• przedsiębiorstwo handlowe może importować określone produkty zawierające kakao lub olej palmowy.

O zastosowaniu przepisów decyduje przede wszystkim rodzaj produktu i jego klasyfikacja, a nie branża, w której działa przedsiębiorstwo.

Warto zatem sprawdzić, czy towary znajdujące się w łańcuchu dostaw Państwa firmy podlegają nowym regulacjom.

Jak przygotować firmę do nowych obowiązków EUDR?

Przygotowania warto rozpocząć od weryfikacji asortymentu oraz dokumentacji wykorzystywanej w procesach importowych i eksportowych.

Rekomendujemy:

1. Sprawdzenie kodów CN/TARIC i ustalenie, które towary podlegają EUDR.
2. Określenie statusu przedsiębiorstwa oraz jego roli w łańcuchu dostaw.
3. Weryfikację obowiązku składania DDS lub uproszczonych oświadczeń.
4. Przygotowanie procedur przekazywania danych agencji celnej przed zgłoszeniem towaru.
5. Sprawdzenie możliwości zastosowania wyłączeń, jeśli przewidują je przepisy.
6. Zapewnienie sprawnego obiegu informacji między dostawcą, importerem, eksporterem i przedstawicielem celnym.

Wcześniejsze przygotowanie pozwoli ograniczyć ryzyko błędów formalnych oraz niepotrzebnych przestojów.

Jak ATC Cargo wspiera klientów w odprawach celnych zgodnych z EUDR?

W ATC Cargo przygotowujemy się do obsługi nowych wymagań EUDR, aby wspierać klientów w sprawnej realizacji procesów importowych i eksportowych.

Naszym celem jest możliwie wczesne ustalenie, jakie informacje i dokumenty będą potrzebne do prawidłowego przygotowania zgłoszenia celnego.

Współpraca z klientem już na etapie planowania transportu pozwala ograniczyć ryzyko błędów formalnych, korekt dokumentacji oraz opóźnień podczas odprawy.

Towar może dotrzeć na czas, ale sprawna odprawa zaczyna się znacznie wcześniej – od prawidłowo przygotowanych dokumentów.

Potrzebujesz wsparcia w odprawie celnej?

Skontaktuj się
E-mail: a.dobrzynska@atc-cargo.pl

‍